Opodatkowane prezenty świąteczne dla pracowników

Marek Piotrowski | 12/2009

Marek Piotrowski

prawnik, doradca podatkowy

Czas świąteczny związany jest z wigilijnymi spotkaniami firmowymi. Niektórzy pracodawcy decydują się na obdarowanie swoich pracowników bonami towarowymi.

Nie należy jednak zapominać, że „świąteczne” prezenty pracodawców wywołują szereg następstw i obowiązków zarówno na gruncie regulacji prawa podatkowego, jak i w zakresie składek ZUS, o których pracodawca musi pamiętać.

Bony towarowe opodatkowane

Podstawową kwestią z punktu widzenia pracodawcy jest pytanie, czy przekazanie pracownikowi paczki świątecznej lub bonu towarowego podlega opodatkowaniu w świetle regulacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z przepisów ustawy wynika, że za przychody pracownika uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń. Jednak jeśli świadczenie rzeczowe zostało przekazane pracownikowi w formie prezentu świątecznego, to w myśl obowiązującego prawa możliwe jest zwolnienie od podatku, właściwe dla świadczeń rzeczowych.

Zgodnie bowiem z przepisami zwolnienia od podatku dochodowego obowiązują w przypadku świadczeń rzeczowych otrzymanych przez pracownika, sfinansowanych w całości z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych (ZFŚS) lub funduszy związków zawodowych w wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 380 złotych. Tak więc pracodawca może przekazać pracownikowi paczkę świąteczną, nie narażając się na obowiązek uiszczenia podatku. Jednak w przypadku bonów towarowych czy talonów nie obowiązują zwolnienia od podatku. Jeśli pracodawca zdecyduje się przekazać pracownikowi bony, będzie zmuszony odprowadzić do urzędu skarbowego podatek.

Składka ZUS, a paczka świąteczna

Równie istotną kwestią, jak odprowadzenie podatku, jest sprawa ustalania składek ZUS, które musi pokryć pracodawca w przypadku przekazania pracownikom świadczeń o charakterze rzeczowym. Taka sytuacja ma miejsce wówczas, gdy świadczenia rzeczowe, zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, stanowią przychód pracownika.

Zgodnie z przepisami ustawy z 13 października 1998 roku o systemie ubezpieczeń społecznych, podstawę dla ustalania składek na ubezpieczenia społeczne pracowników stanowi ich przychód w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zarazem jednak rozporządzenie ministra pracy i polityki socjalnej z dnia 18 grudnia 1998 roku w sprawie szczególnych zasad ustalania podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe wskazuje, że w zakres podstawy dla ustalania powyższych składek nie należy zaliczać m.in.: świadczeń finansowanych ze środków przeznaczonych na cele socjalne w ramach zakładowego funduszu świadczeń socjalnych.

A także świadczeń wypłacanych z funduszu utworzonego na cele socjalno-bytowe na podstawie układu zbiorowego pracy u pracodawców, którzy nie tworzą zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, do wysokości nieprzekraczającej rocznie kwoty odpisu podstawowego na ZFŚS. Z przepisów tych wynika, że jeżeli prezenty świąteczne lub bony towarowe wydawane pracownikom zostały sfinansowane z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych, a w przypadku pracodawcy niezobowiązanego do jego tworzenia z funduszu socjalno-bytowego utworzonego na podstawie zawartego z pracownikami układu zbiorowego, to ich przekazanie korzysta ze zwolnienia ze składek na ubezpieczenie społeczne.

Jeżeli jednak pracodawca nabywa prezenty albo bony towarowe z własnych środków, to te stanowią element wynagrodzenia pracownika w świetle regulacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i wymagają obliczenia składek na ubezpieczenie społeczne, a w konsekwencji również na ubezpieczenie zdrowotne.

Prezenty zwolnione z podatku

Należy pamiętać, że zwolnieniu od podatku dochodowego będą podlegały wyłącznie te prezenty (z wyłączeniem bonów lub talonów), które są finansowane przez ZFŚS, i tylko do wysokości ustalonego limitu kwotowego, czyli 380 zł rocznie. Z kolei na gruncie przepisów ustalania składek na ubezpieczenie społeczne, zwolnieniu będą podlegały te świadczenia, które finansowane są przez ZFŚS, a w przypadku przedsiębiorców niezobowiązanych do prowadzenia funduszu, finansowanych z utworzonego na podstawie zbiorowego układu pracy zgodnie z przepisami ustawy z 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, funduszu na cele socjalno-bytowe do wysokości ustalonego limitu.